English

گام های بلند به سمت فروپاشی سلطنت کتاب های درسی/ کتاب الکترونیکی تولید می شود

آرشیو خبر بازدید: 113 کد مطلب: 4530  
سرپرست سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی مطرح کرد؛

گام های بلند به سمت فروپاشی سلطنت کتاب های درسی/ کتاب الکترونیکی تولید می شود

خبرگزاری فارس
حیدر تورانی چند ماهی است که سکاندار سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی شده است؛ سازمانی که همواره نوک پیکان منتقدان از بابت مطالب و محتوای کتاب درسی به سویش است و مهرماه هر سال که 140 میلیون جلد کتاب درسی بین دانش آموزان توزیع می شود، آماجی از حملات از اشکالات و ایرادات کتاب درسی در فضای مجازی و حقیقی منتشر می شود.
۱۳۹۷ شنبه ۲۴ شهريور ساعت 08:47

 به سراغ حیدر تورانی رفتیم که البته ناآشنا با فرآیند تولید کتاب آموزشی نیست. وی سال ها در عرصه های مختلف کتب درسی فعالیت کرده است و این روزها برنامه های متعددی برای سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی دارد. 

در بخش اول این گفت وگو به برنامه های سازمان پژوهش و آرمان های آن می پردازیم و در بخش دوم مسائل و حاشیه های مطرح شده در این سازمان را بررسی می کنیم. 

تورانی در گفت وگو با خبرنگار آموزش و پرورش خبرگزاری فارس با اشاره به اقداماتی که در سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی در راستای سند تحول بنیادین انجام شده است، اظهار کرد: تدوین سند برنامه درسی ملی که اولین سند زیرنظام های شش گانه سند تحول است در این راستاست که به تصویب رسید و برای اجرا ابلاغ شد و سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی مکلف شد بنا به دستور حمیدرضا حاجی بابایی وزیر وقت آموزش و پرورش، پروژه 3-3-6 را اجرا کند. 

وی ادامه داد: بر اساس این پروژه، پایه ششم ابتدایی ایجاد شد و دوره ابتدایی 6 سال و دوره متوسطه نیز 6 سال تعریف شد و به دنبال آن کتاب های درسی هم بایدجدیدالتألیف می شد پس مؤلفان در یک پروژه نفس گیر و با عجله، شروع به تألیف کتب درسی کردند و در ابتدا کتب پایه اول و سپس پایه دوم و ششم، سوم و هفتم و به ترتیب ادامه پیدا کرد که اکنون به پایه دوازدهم رسیده است. 

 کتاب جدیدالتألیفی تا پایان برنامه ششم توسعه نداریم/ آغاز دوره ماندگارسازی کتاب درسی 

سرپرست سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی گفت: از امسال تمام کتاب های درسی جدیدالتألیف شد و قرار است تا پایان برنامه ششم توسعه، کتاب جدیدالتألیفی نداشته باشیم؛ البته اگر اصلاحات جزئی لازم باشد انجام می دهیم ولی کتاب جدیدالتألیفی نخواهیم داشت و این دوره، دوره ماندگارسازی کتاب درسی خواهد بود. 

وی اضافه کرد: در این دوره قرار است اتفاقات جدید و خوبی بیفتد؛ در ابتدا مؤلفان و کارشناسان باید فرصت کنند خودشان را بازسازی کنند؛ به عبارت دیگر ناوگان نیروی انسانی را نوسازی می کنیم و نیروهای تازه نفس و خوش فکرتر به دفاتر تألیف وارد می شوند ؛ از سوی دیگر راهنمای حوزه های یادگیری را تدوین خواهیم کرد چراکه 11 حوزه یادگیری داریم و باید راهنمای آنها به تصویب شورای عالی آموزش و پرورش برسد و چارچوب راهنمای برنامه درسی تهیه شود. 

 مدیر مدرسه در چرخه برنامه درسی تقریباً فراموش شده است 

تورانی با تأکید بر اینکه باید برای تعمیق بسته های آموزشی فعالیت کنیم، اظهار کرد: دیگر چیزی به نام کتاب درسی صرف نداریم بلکه بسته های آموزشی شامل کتاب درسی، کتاب راهنمای معلم، کتاب کار دانش آموز، لوح های فشرده داریم و به دنبال تعمیق این بسته ها هستیم. 

وی افزود: برای غنای کار، آموزش معلمان بسیار مهم است، چراکه تعدادی از معلمان ما به اندازه کافی حرفه ای نیستند؛ آنها زحمت می کشند اما تا معلم سند تحول بنیادین فاصله داریم و باید فرصتی شود تا همه معلمان حرفه ای تر شوند. 

سرپرست سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی با بیان اینکه مدیر مدرسه در چرخه برنامه درسی تقریباً فراموش شده است، تصریح کرد: نمی شود شما در مدرسه بخواهید تغییر ایجاد کنید اما مدیر، رهبر برنامه آموزشی و برنامه درسی مدرسه نباشد و یا مدیر خودش را تدارکاتچی ببیند؛ در این صورت هیچ اتفاقی نمی افتد، بلکه مدیر باید رهبر رهبران آموزشی، درسی و تربیتی مدرسه باشد . 

وی به نقش والدین نیز اشاره کرد و افزود: نگاه والدین باید به مدرسه از نمره به تربیت و یادگیری چرخش کند؛ در حال حاضر والدین از مدرسه چه انتظاری دارند؟ به نظر می آید انتظار عمده والدین این است که بچه ها نمره قبولی بگیرند و در دانشگاه قبول شوند و باید این چرخه تغییر کند و خانواده ها از مدرسه به جای نمره، عشق، محبت، تربیت، شادی و یادگیری را مطالبه کنند . 

 سلطنت کتاب های درسی 

تورانی اضافه کرد: وقتی معلم ببیند مطالبات اولیا و دانش آموزان همچنین مدیر مدرسه از وی عوض شده است، خودش را تغییر می دهد و به نوسازی خود می پردازد؛ برخی فکر می کنند پول چاره ساز است اما افزایش حقوق تنها جلوی نارضایتی معلم را می گیرد اما رضایت برایش نمی آورد و شوق تغییر ایجاد نمی کند؛ آنچه برای معلم شوق بهتر شدن ایجاد می کند، چرخش مطالبات گیرندگان خدمات است . 

وی با تأکید بر اینکه در این مدت تلاش می کنیم که کارشناسان ما قوی شوند و مطالبات ما هم بهبود پیدا کند، گفت: می خواهیم اسناد بالادستی را به خوبی فهم کنیم؛ یعنی کارشناسان ما مطالعات و آموزش های خود را افزایش دهند و بتوانیم از همسویی بسته های آموزشی با سند تحول و سند برنامه درسی و ملی، کم کم سلطنت کتاب های درسی را کاهش دهیم . 

سرپرست سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی با بیان اینکه در دنیا برنامه درسی و آموزشی ، محور است، افزود: وقتی کتاب درسی محور باشد در آموزش نیز سلطنت می کند و دانش آموز منتظر است که اول مهر کتاب درسی روی میزش باشد و اگر خدای ناکرده کتاب با تأخیر به مدرسه برسد، آموزش تعطیل می شود؛ درحالی که معلم با دانش خود می تواند دانش آموز را هدایت کند و کتاب درسی اصل نیست و ما می خواهیم از این بخش عبور کنیم و برنامه درسی، محور باشد. 

وی با اشاره به درخواست های نهادها و شرکت های مختلف از سازمان پژوهش برای ورود به کتب درسی بیان کرد: همه ذی نفعان خارج از آموزش و پرورش می خواهند نیازهایشان از طریق کتاب درسی تأمین شود ؛ به عنوان مثال صنایع دریا، بیمه، کشاورزی، بهداشت، دامداری، محیط زیست و... می خواهند حرف هایشان از طریق کتاب درسی منتقل شود، اما مگر کتاب درسی چقدر ظرفیت دارد و در صورتی که این اتفاق بیفتد، کتاب درسی دارای حجم گسترده ای خواهد شد و این در حالی است که این مفاهیم باید از طریق برنامه های آموزشی، پرورشی، تربیتی و مجلات منتقل شود. 

پیگیری سیاست چند تألیفی و چندرسانه ای 

تورانی با بیان اینکه بعد از ماندگاری به دنبال انطباق هستیم، گفت: در نظر داریم سیاست چندتألیفی و چندرسانه ای را دنبال کنیم، البته چند سالی است که سیاست ماندگاری کتاب درسی و چند تألیفی اجرا می شود اما همچنان کتاب درسی محور است و نتوانستیم برنامه محور شویم و سراغ چند تألیفی و چندرسانه ای برویم. 

وی اضافه کرد: ما امیدواریم بعد از 5 سال دوره ماندگاری، تألیف کتاب های درسی از طریق نهادها و مؤسسات علمی آموزشی، معلمان، کانون بازنشستگان و مولفان انجام شود؛ در حال حاضر دهه 90 هستیم و دهه 60 نیستیم، در آن زمان بضاعت تألیف کتب درسی در کشور کم بود اما اکنون خیلی از صنایع، هیأت های علمی دارند و ما متخصصان زیادی داریم که می توانند کتاب درسی تألیف کنند. 

 حرکت به سمت کتاب های الکترونیکی 

سرپرست سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی ادامه داد: باید به شرایط متفاوت کشور از نظر بوم و تنوع آمایش سرزمینی توجه کنیم. چه نیازی است که یک کتاب را برای همه دانش آموزان تولید کنیم؟ به عنوان مثال کتاب های علوم، ریاضی، شیمی، فیزیک و زیست شناسی می توانند به صورت چند تألیفی باشند اما در مورد کتاب تاریخ، ادبیات و جامعه شناسی با احتیاط جلو برویم. 

وی با بیان اینکه در کنار سیاست چند تألیفی باید به سمت کتاب های الکترونیکی حرکت کنیم ، افزود: ما هر سال 140 میلیون جلد کتاب چاپ می کنیم و این در حالی است که بخشی از کاغذ از خارج از کشور وارد می شود و خیلی از کارخانه های ما نیز خمیر کاغذ را از خارج وارد می کنند و در ایران به اندازه کافی مواد اولیه تولید کاغذ را نداریم، در نتیجه سیاست کتاب های الکترونیکی می تواند صرفه جویی از بابت چاپ کتاب باشد، البته کتاب های الکترونیکی را برای دانش آموزان پایه بالاتر و در شهرهای بزرگ می توان پیش بینی کرد و همچنین دغدغه توزیع کتاب درسی در اول مهر نیز با این روش برطرف می شود. 

تورانی با تأکید بر اینکه باید به تدریج خود را با فناوری ها سازگار کنیم، تصریح کرد: اگر توانمند نباشیم، مجبوریم تسلیم شویم زیرا سرعت فناوری بالاست و اگر تغییرات را درست مدیریت نکنیم، از نظر علمی می مانیم؛ پس به جای تسلیم یک پدیده جدید شدن، بهتر است با آن سازگار شویم. 

برخی کتاب ها پایدار می شوند 

وی با تأکید بر اینکه باید برای ایجاد تحول باید زحمت کشید، گفت: وقتی کتاب ها را انطباق دادیم چند تألیفی و الکترونیکی کردیم، می توانیم در بعضی از کتاب ها که ماندگار می شوند، پایداری ایجاد کنیم؛ چه ایرادی دارد که برخی کتاب ها بین دانش آموزان برای چند سال دست به دست شود؟ در حال حاضر در دنیا کتاب های درسی وجود دارند که 8 سال بین دانش آموزان دست به دست می شوند که البته این موضوع استلزامات اجرایی دارد . 

سرپرست سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی با بیان اینکه برای پایداری برخی کتاب ها نیاز به استحکام در جنس کتاب ها است، اظهار کرد: کشور هند دارای 260 میلیون دانش آموز و ایران دارای 14 میلیون دانش آموز است. این در حالی است که هر دو کشور 140 میلیون جلد تولید می کنند و نشان می دهد که در هند بعضی از کتاب های درسی دارای راهنمای درسی معلم است و معلمان سرفصل ها را به دانش آموزان ارائه می دهند و با آنها دروس را کار می کنند، ضمن اینکه اگر همه دنیا بخواهند برای تمام دانش آموزان کتاب کاغذی تولید کنند دیگر جنگلی نمی ماند. 

وی به سیاست مرزگستری در سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی اشاره کرد و ادامه داد: باید برای کارکنان و سازمان، کف بسازیم و دیوارها را برداریم؛ یعنی مرز سازمان گسترش پیدا کند و به کل جامعه برود؛ چراکه سازمان پژوهش برای همه مردم است و اگر کسی در این کشور دلسوز تعلیم و تربیت بوده و متعهد و متخصص است ضمن اینکه با ارزش های نظام و انقلاب سازگار است باید بتواند در سازمان پژوهش سهمی در تألیف کتاب درسی ایفا کند؛ یعنی نباید درهای سازمان را ببندیم یا تنگ کنیم بلکه باید درِ گشوده با روی گشاده باشد . 

تورانی به سیاست چابک سازی نیز اشاره کرد و بیان داشت: سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی باید چابک شود و در این زمینه حرکت های خوبی صورت گرفته است. 

 ورود شهید حججی به کتاب فارسی پایه دوازدهم و آموزش دفاعی 

سرپرست سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی از همایش تجلیل از مؤلفان کتاب های نونگاشت پایه دوازدهم در 17 مهرماه خبر داد و گفت: هر سال تجلیل از مؤلفان کتاب های نونگاشت را داشتیم، اما امسال دو تفاوت دارد؛ اول اینکه هر سال خودمان از خودمان تجلیل می کردیم اما امسال ذی نفعان برنامه درسی از تمام تولیدکنندگان کتاب های درسی تجلیل می کنند. 

وی افزود: نکته بعدی برپایی یادواره شهید حججی است که امسال یاد این شهید در دو کتاب فارسی پایه دوازدهم و آموزش دفاعی آمده است و می خواهیم جشنواره تجلیل از مؤلفان کتاب های درسی را به نام شهید حججی رونمایی کنیم. 

تورانی همچنین از برپایی همایش اقتصاد مقاومتی در کتاب های درسی خبر داد و گفت: در سال تحصیلی جدید برای هفته پژوهش نیز برنامه متفاوتی را اجرا خواهیم کرد. 


اخبار مرتبط با این خبر


نام :  
پست الکترونیکی :  
نظر شما :